KILKA REFLEKSJI Z POBYTU NA KONGRESIE

W dniach 26-28.10.2012 r. w Rzymie odbył się XIII Kongres Montessori Europa. Hasłem przewodnim tego co rocznego spotkania pedagogów i sympatyków montessoriańskich było: „Firing the Imagination”,  czyli rozbudzanie wyobraźni”. Zarówno bogaty program kongresu, jak i piękne zabytki stolicy Włoch rozbudziły wyobraźnie uczestnikom spotkania oraz dostarczyły niezapomnianych przeżyć.

Tradycyjnie przed uroczystym otwarciem kongresu mogłyśmy odbyć wizytę w rzymskim przedszkolu i szkole Montessori. Było to tym bardziej ciekawe doświadczenie, ponieważ dotarłyśmy do źródła pedagogiki Marii Montessori.

Przy tej okazji postanowiłyśmy samodzielnie odnaleźć założone i otwarte przez Marię Montessori w dniu 6 stycznia 1907 r. pierwsze Casa dei Bambini, znajdujące się w dzielnicy San Lorenzo przy via Marsi. Poprzez niepozorną bramę weszłyśmy się na dziedziniec, na środku którego znajdował się niewielki ogród. Z okien naokoło dochodziły odgłosy codziennej krzątaniny oraz zapachy przygotowywanych potraw przez mieszkające tam rodziny. Na parterze budynku, po jego obu stronach znajdowało się przedszkolepierwowzór „domów dziecięcych”. W tym momencie uświadomiłyśmy sobie, że w tym miejscu codziennie ofiarnie pracowała Maria Montessori, doskonaląc swoją metodę oraz jak ważną społeczną rolę integrującą pełniło to miejsce 100 lat temu, jak i pełni również wczasach współczesnych.

 

Natomiast kongres rozpoczął się inauguracyjnym wykładem, tytułowym. „Firing the Imagination” (Rozbudzanie wyobraźni) amerykańskiego naukowca prof. dr Mihály Csíkszentmihályi, który poświęcił swoje wieloletnie badania nad zagadnieniami szczęścia, kreatywność, dobrego samopoczucia psychicznego itp., co znalazło odzwierciedlenie w stworzonej przez niego teoriiFlow” (przepływ). Teoria ta nawiązuje i potwierdza wcześniejsze odkrycie przez Marię Montessori „polaryzacji uwagi”.

Inne niezwykle interesujące wykłady wygłosi: prof. dr Clara Tornar z Włoch („Montessori: A Way to Imagination and Creativity” – Montessori: droga do wyobraźni i twórczości), prof. dr Georg Peez z Niemiec („Imagination and Art Education” – wyobraźnia i edukacja artystyczna) oraz prof. dr Henkjan Honig z Holandii („What make sus Musicals Animals” – co czyni nas umuzykalnionymi zwierzętami). Tematyka i sposób prezentacji wykładów pokazały jak pionierskie, a zarazem wizjonerskie były odkrycia i głoszone przez Marię Montessori teorie, gdyż współczesna nauka potwierdza i daje odpowiedzi na stawiane intuicyjnie pytania i tezy przez włoską lekarkę.

Na kongresie zaplanowano niezwykle bogatą ofertę warsztatów o różnorodnej tematyce (w tym trzy warsztaty prowadzone przez liderów z Polski). Uczestniczyłyśmy w warsztatach podczas, których prowadząca Sylwia Gajewska zaprezentowała nam techniki teatralne, które wykorzystuje w pracy zarówno z dziećmi, jak i młodzieżą („Developing imagination and creativity through theatrical activities”). Zaprezentowane zajęcia pokazały, jak ważna jest „mowa ciała” w relacjach z wychowankami i innymi ludźmi.

Drugi warsztat w jakim uczestniczyłyśmy prowadziły dr Małgorzata Centner-Guz oraz dr Barbara Bilewicz-Kuźnia, tytuł warsztatu to „Horror vacui (For fear of emptiness ) – mosaics and ornaments” i dotyczył on nowatorskiego wykorzystania ornamentów w pracy z dziećmi oraz stanowił fragment badań naukowych prowadzonych przez autorki. Dużo radości i kreatywności dało nam umożliwienie przez prowadzące samodzielnego tworzenia wzorów ornamentowych przez uczestników warsztatów. Uświadomiło nam to, że z ornamentami spotykamy się na co dzień w architekturze wielu budynków zwłaszcza w Rzymie, ale również nasz białostocki pałac Branickich (zwany wersalem podlaskim), a w którym obecnie mieści się siedziba Uniwersytetu Medycznego został podany jako przykład bogatej barokowej ornamentyki.

W ostatnim dniu kongresu wzięłyśmy udział w dyskusjach organizowanych w Ongoing Discussion Groups (Ciągłe Fora Dyskusyjne (ODG nr 1 poświęcone  polityce edukacyjnej, ODG nr 2 dotyczące spraw kształcenia montessoriańskich nauczycieli oraz ODG nr 3 zajmujące się placówkami kształcącymi wg założeń pedagogiki Marii Montessori).

Przygotowano także wydarzenia służące integracji uczestników kongresu. Obrady plenarne tłumaczone były na języki: angielski, niemiecki oraz włoski. Warsztaty prowadzone były w kilku językach, w tym także w języku polskim. Językiem oficjalnym obrad był język angielski. W sobotni wieczór uczestnicy kongresu zjedli wspólną kolację w przepięknych wnętrzach muzeum narodowego (Museo Nazionale delle Art E Tradizioni Popolari). Atmosfera sprzyjała ciekawym rozmowom i nawiązywaniu kontaktów oraz wymianie doświadczeń między montessorianami.

Uwieńczeniem kongresu było ogłoszenie „Deklaracji Rzymskiej”, w której uczestnicy podkreślili ogromne znaczenie dla rozwoju człowieka roli wyobraźni i „ducha matematycznego”, o którym wielokrotnie wspominała Maria Montessori.

Oto fragment tej deklaracji: „Według Dr Marii Montessori istnieją dwie siły umysłu wykraczające poza zwykłą percepcję rzeczy (proste postrzeganie) realnie istniejących, są to: umysł matematyczny (myślenie abstrakcyjne) i wyobraźnia. Te dwie potęgi biorą wspólny udział w budowaniu zawartości umysłu. Można o nich myśleć jako o filarach, podstawach dalszego rozwoju.”

Uczestnicy kongresu zwrócili również uwagę na to, jak „wielkie polityczne znaczenie ma użycie wyobraźni do rozwiązania przyszłych problemów z którymi przyjdzie nam żyć (energia, woda, środowisko).” I wyrazili wiarę, że obok uznawanej przez wszystkich ważność trzech R ( reading, writing and arithmetic – czytanie, pisanie i arytmetyka) programy nauczania powinny nadać większe znaczenie edukacji artystycznej, społecznej, moralnej i fizycznej. Edukacja musi ujmować osobowość człowieka całościowo.

 

Opracowały:

Dyr. Ewa Barbara Gutowska

Monika Mariola Kondracka

Agnieszka Dzierka

Agata Filipczuk

Przedszkole Samorządowe Nr 36 w Białymstoku

 

Tablica pamiątkowa na budynku pierwszego Domu Dziecięcego" założonego w dniu 6 stycznia 1907 r. przy Via Marsi w rzymskiej dzielnicy San Lorenzo.

Pani Monika Kondracka przed wejściem do Casa dei Bambini.

Tablica upamiętniająca założenie "Domu Dziecięcego" (Casa dei Bambini)

Przed budynkiem pierwszego Casa dei Bambini (od lewej: Pani Dyrektor Ewa Gutowska, Joanna Grzywa – Prywatne Przedszkole Montessori w Warszawie, Agnieszka Dzierka, Monika Kondracka, Agata Filipczuk)

Wnętrza w Cas dei Bambini – przygotowane otoczenie

Przed  Uniwersytetem w Rzymie – plakat XIII Kongresu Montessori Europe pt. "Firing the Imagination" (Rozbudzanie wyobraźni).

Aula, na której odbywały się wykłady w ramach Kongresu.

Wykład inauguracyjny twórcy teorii "Flow" (przypływ) dr Mihály Csíkszentmihályi"Firing the Imagination" (Rozbudzanie wyobraźni).

Warsztaty prowadzone przez pracowników naukowych Uniwersytetu Marii Skłodowski – Curie w Lublinie Panią dr Małgorzatę Centner-Guz oraz dr Barbarę Bilewicz-Kuźnia doyczące rozbudzania wyobraźni poprzez komponowanie mozajek i ornamentów.

Grupa białostocka przed Kolosseum.

Na targu w Rzymie.

Warsztaty teatralne prowadzone przez Panią Sylwię Gajewską nauczycielkę Miejskiego Przedszkola Montessori Nr 220 w Łodzi.

Komentarze są wyłączone.